Naaktheid, intimiteit en seksualiteit

Waar een netwerk sterk in is

dinsdag 16 maart 2021
  • Profielafbeelding van Martine Versteeg
    Door: Martine Versteeg

Naaktheid, intimiteit en seksualiteit zijn vaak nog taboe-thema's in de kerk. Toch leven we in een cultuur en maatschappij die invloed uitoefent op ons beeld van deze thema's. Een goede dialoog is hard nodig. Wil je jouw gemeenteleden helpen in het reflecteren op deze thema's? We hebben diverse materialen van deelnemers uit het MissieNederland-netwerk verzameld.

Als het gaat om deze thema's is het goed om te benoemen dat het lichaam, intimiteit en seksualiteit door God bedacht is en goed is. Vanuit deze grondhouding mogen we kijken naar hoe we ons als mens op gezonde wijze lichamelijk en seksueel mogen ontwikkelen. We zien helaas dat er door het overschreiden van de eigen, andermans en Gods grenzen schade ontstaat in dat wat in eerste instantie goed is. 

De kerk mag hierin een bron zijn van hoop, herstel en levengevende richting. Om kerken daarmee te helpen hebben we verschillende tips, materialen en artikelen verzameld uit ons netwerk. Tips om ouders te coachen zodat zij aandacht aan geven in de opvoeding. Tips voor de stellen in jullie gemeenten, voor het jeugdwerk en nog meer. 

Het gezin

  • In het stoere medische kinderprogramma Topdoks van de EO laten presentatrice Rachel en dokter Elbert zien hoe geweldig je lichaam werkt, maar ook wat er gebeurt als het soms misgaat. (Alle leeftijden.)
  • Leer van de lessen uit het onderzoek Samenwerking kerk en ouders in de opvoeding door studenten van de Christelijke Hogeschool Ede. Ontdek hoe je goed kunt aansluiten bij de behoeftes van ouders. 
  • Dit Koningskind, een stichting die christenen ondersteunt in het leven met beperking, biedt diverse materialen aan. Bekijk het materiaal Wonderlijk Gemaakt speciaal voor ouders van een kind met een verstandelijke beperking over het inbedden van seksuele en lichamelijke vorming in een christelijke opvoeding. Of het kringmateriaal 'Samen eten, bidden en vieren'. 
  • Wil je ouders helpen goed te reflecteren op hun opvoeding en hoe deze thema's ruimte krijgen in hun opvoeding? Bied dan toerusting aan rond opvoeden. Denk aan de cursus Opvoeden 3.7 van Zorg voor jongeren en het gespreksmateriaal Voorleven van HGJB. Jong Protestant biedt in haar werkvormendatabase diverse materialen. Bijvoorbeeld het programma Liefde, relaties en meer, waarin ouders met elkaar na denken over hun eigen waarden en normen ten aanzien van liefde, realties en seksualiteit. 
  • Het platform Geloof in het gezin, waar CGJO bij betrokken is biedt diverse artikelen rond sekusele opvoeding en het spreken met je kind over seks.
  • Bij de tips voor het jeugdwerk is ook veel inspiratie te vinden die bruikbaar zijn voor ouders.

Het jeugdwerk

  • Lees het artikel wat Arjet Borger schreef voor het blad Ideaz: Gesprek over seks, moet ook gewoon over seks gaan.
  • BEAM, het jongerenmerk van de EO heeft diverse materialen rond lichaam en uiterlijk. Kijk bijvoorbeeld naar Denkstof over je uiterlijk, of lees het artikel over Jezelf en je uiterlijk accepteren
  • HGJB gaat in de rubriek Geloofsvragen in op diverse thema's die tieners en jongeren interessant vinden, zo ook het thema Uiterlijk. HGJB biedt ook een gratis programma Pornocetamol, over pornografie. Deze is te bestellen via e-mail
  • Jong Protestant maakte diverse werkvormen die je in het jeugdwerk kunt gebruiken, bijvoorbeeld over het lihaam: Schoonheid en Kracht; Zit schoonheid van binnen of van buiten? Er zijn ook diverse werkvormen te vinden rond relaties en seksualiteit zoals Safe Sexting.
  • Stronglife en Zorg voor jongeren ontwikkelden samen Lifebox, een pakket met 10 video’s en daarop aansluitende programma’s voor complete tieneravonden. Ook thema's als groepsdruk, schaamtegevoelens en (homo)seksualiteit komen aan bod.
  • Youth for Christ heeft met haar werk onder straatjongeren veel ervaring met het omgaan met grensoverschrijdend seksueel gedrag. Lessen over een gezond zelfbeeld en seksualteit zitten verweven in de programma's. De meidenwerkmethodiek SuperWoman is speciaal bedoeld om meiden weerbaarder te maken. 
  • Huis van Belle, een community van tienermeiden deeld diverse blogs en content wat zich richt op tienermeiden, zoals Zelfbeeld, Lekker in je vel en Seks en relaties 
  • Outline het blad van de CGJO heeft een themanummer rond seksualiteit dat gratis te downloaden is.
  • SAY, de jongerenwerkorganisatie van het Leger des Heils, ontwikkelde het kaartspel Alert!. Dit kaartspel is speciaal voor jeugdwerkers ontworpen. Het daagt je uit om samen goed na te denken over situaties, vragen en stellingen rondom veilig jeugdwerk.
  • Voor het bespreken van homoseksualiteit in het jeugdwerk is er ook divers materiaal te vinden bij de jeugdwerkorganisaties: HGJB, Jong Protestant, Stronglife, EO-BEAM
  • In 2018 deden studenten van de Christelijke Hogeschool Ede, in opdracht van de HGJB onderzoek naar Tieners en seksualiteit.
  • Wanneer je het hebt over naaktheid, intimiteit en seksualiteit en jeugdwerk is het ook belangrijk om aandacht te vragen voor veilig jeugdwerk. Diverse jeugdwerkorganisaties geven handvatten om een goed beleid op te zetten rond (seksueel) grensoverschreidend gedrag in het jeugdwerk: Jong Protestant, HGJB, CGJO, NGK Jeugdwerk Steunpunt.

Relaties en huwelijk

  • HGJB ontwikkelde de map Hart voor het huwelijk Deze map helpt echtparen in gesprek te gaan over diverse thema's, onder anderen intimiteit. 
  • EO verzamelt allerlei artikelen op hun themapagina Trouw in relaties
  • De beweging Together (onderdeel van Agapè) organiseert diverse activiteiten met het doel om relaties te versterken. Zo bieden zij bijvoorbeeld materiaal aan voor Together-groepen aan. Aan de hand van het werkboek ‘Together’ ga je samen met je partner en drie of vier andere stellen in gesprek. 
  • Family Ministry, een onderdeel van Jeugd met een Opdracht, biedt diverse activiteiten en cursussen voor tijdens en voor het huwelijk. Ook hebben zij een leuk kaartspel ontwikkeld voor stellen om te leren beter met elkaar te communiceren, ook over lastige thema's als lichaam, seks en intimiteit. 

Divers

  • Stichting E-pastoraat, heeft diverse artikelen geschreven ter ondersteuning van pastorale trajecten. In de serie Worden zoals je bent bedoeld, wordt er ook thema's besproken zoals herstel van verbondenheid en gezonde grenzen.
  • Seks met sokken is een podcast gemaakt door de EO, waarin de christelijke relatiecoach Cocky Drost in gesprek gaat met experts en ervaringsdeskundigen over seks.
  • Studenten aan de Christelijk Hogeschool Ede deden in 2013 onderzoek naar Seksualiteit bespreken in de kerkLaat je inspireren door de uitkomsten.

De diversiteit van het aanbod van materialen, weerspiegelt ook de diversiteit in ons netwerk en het lichaam van Christus. We denken lang niet altijd overal hetzelfde over. Als MissieNederland willen we je uitdagen om je oordeel uit te stellen, zonder het gesprek te vermijden. Lees ook het artikel De weerbarstigheid (gewoon) blootleggen van Martine Versteeg, relatiemanager Kerk & Jeugd bij MissieNederland.

Dit overzicht is vermoedelijk nog niet compleet en we zullen het komende tijd verder aanvullen. Is jouw organisatie deelnemer van MissieNederland en heb jij materiaal dat waardevol is om in dit overzicht te benoemen? Laat het ons weten. We beseffen dat ook buiten het MissieNederland-netwerk goede materialen en artikelen te vinden zijn, we moedigen je daarom aan om ook breder op zoek te gaan naar manieren om jouw gemeente verder te helpen in het bespreekbaar maken van de thema's lichaam, naaktheid, intimiteit en seksualiteit. 

Nog meer aanbod uit ons netwerk

Toeleven naar Pasen 2022

Wil je met jouw gemeente toeleven naar Pasen 2022? Dan ben je op de juiste pagina. Hier vind je namelijk de iniatiatieve…
Lees verder

Advent, kerst en oud & nieuw 2020/2021

De feestdagen zien er in 2020 wat anders uit dan gebruikelijk. Hoe geef je in coronatijd op missionaire wijze invulling …
Lees verder

Creatief reageren op preventieve maatregelen rondom coronavirus

De maatregelen rondom het coronavirus dagen kerkgemeenschappen uit om creatief om te gaan met de invulling van bijvoorbe…
Lees verder